Ruben Mersch

Spreker
Eerste hulp bij denk- en redeneerfouten
Denksport voor gevorderden

Ruben Mersch (1976) is filosoof en bioloog, maar hield zich de eerste 10 jaar van zijn loopbaan met informatica bezig in de farmaceutische industrie. Tot hij met zijn bestseller 'Oogkleppen' de ogen van veel mensen opende. We denken graag dat we rationele wezens zijn, dat we zeker weten wat we denken te weten, maar is dat wel zo? Worden we soms niet op een vals spoor gezet door ons eigen brein? Worden we niet belazerd door kromme redeneringen en verkeerde conclusies? Ruben Mersch denkt van wel. Hij vertelt u graag hoe dat in zijn werk gaat, en hoe je daar mee om kan gaan.

Toeval

Ruben Mersch studeerde filosofie en biologie in Gent. Na zijn studies verzeilt hij eerder per toeval in de farmaceutische industrie. "Het was begin jaren 2000, de tijd dat bedrijven zo hard informatici nodig hadden dat al wie in staat was een computer aan- en uit te schakelen een bedrijfswagen kon krijgen." vertelt Mersch in DS.

Eerst gaat hij aan de slag bij Tibotec, een kleine speler in de sector die een specifiek type aidsremmer wilde ontwikkelen. Later wordt het bedrijf overgenomen door de multinational Johnson & Johnson. Na tien jaar houdt hij het daar voor bekeken. Zonder concrete plannen. Hij overweegt even om een klimzaal te beginnen in Brussel en beslist uiteindelijk om een boek te schrijven.

Iedereen idioot

'Oogklepdenken' verschijnt in 2012 en wordt een bestseller, met verschillende herdrukken en 10.000 verkochte exemplaren. Wouter Deprez: ‘Tijdens het lezen van dit boek ging er regelmatig een lichtje branden in diverse delen van mijn brein waar het tot dan toe altijd pikkedonker was geweest.’

‘Waarom we allemaal idioten zijn’ is de ondertitel van het boek. Ruben Mersch in DS: ‘Ik wil niemand beledigen. Ik sta zelf met oogkleppen op de kaft, omdat ik evengoed een idioot ben. Elke dag opnieuw nemen we beslissingen op basis van redeneerfouten. Ik maak mij geen illusies, we zullen ze blijven maken. Maar als je ze herkent, maak je er misschien minder, of tenminste niet op momenten die er echt toe doen. (...) Het boek is een afrekening met stellige zekerheden. We zijn liever rotsvast overtuigd van iets wat fout is, dan toe te geven dat we iets niet weten."

Tegengif

Meestal kan ons oogklepdenken geen kwaad. Sporters die uit bijgeloof hun veters altijd op dezelfde manier knopen. Inktvissen die voetbaluitslagen juist lijken te voorspellen. Redelijk onschuldig allemaal ... Het is opletten geblazen als dit soort dwaaldenken een ideologische of financiële grondslag krijgt. "Het wordt gevaarlijk wanneer de – intussen voormalige – president van Zuid-Afrika, Mbeki, zegt dat rode biet, knoflook of citroenen helpen tegen hiv. Of wanneer de goedgelovigheid van mensen wordt uitgebuit. Ik word opstandig van farmaceutische bedrijven die ons doen geloven dat depressies niet meer zijn dan een simpel chemisch probleempje in de hersenen.’

Ruben pleit voor tegengif – in handzame dosissen. "Er zijn manieren om goede argumenten van slechte argumenten te onderscheiden. Om te zien wat je moet geloven: de studies die beweren dat je kanker krijgt van gsm’s, of de studies die het gevaar relativeren; de studies die beweren dat kindervaccinaties autisme veroorzaken, of de studies die zeggen dat je wel gek zou zijn om je kind niet te vaccineren. Ik leg uit hoe je statistische fouten herkent en hoe je op zoek kan gaan naar betrouwbare data."

Luister en leer waar de boobytraps in het mijnenveld van uw denken verscholen zitten. Durft u de uitdaging aan? Gegarandeerd een boeiende lezing voor iedereen!

Van mening verschillen, een handleiding (lezing en workshop).

Communicatie, Public Relations, Entertainment, Filosofie, Spiritualiteit, Religie , Opvoeding, Pedagogie, Persoonlijke Ontwikkeling, Psychologie, Inspirerend, Psychologie, Sociologie

Echt eenvoudig is het niet, van mening verschillen. En het lijkt wel alsof we het steeds moeilijker vinden. Gooi een stelling over om het even welk maatschappelijk thema in een groep en de kans is groot dat we elkaar als een bende overstresste chimpansees met uitwerpselen beginnen te bekogelen. Net als een verbitterd koppel dat enkel nog samenblijft voor de kinderen bekvechten we over alles. Over Zwarte Piet, vluchtelingen en kernenergie, over de hoofddoek, #metoo en de vraag of het allemaal de schuld is van de sossen. Die debatten zijn zelden constructief. We luisteren niet maar blijven onverdroten op de enorme nagel van ons eigen grote gelijk kloppen.

Wat doe je eraan? Tijdens de lezing geeft Ruben Mersch je concrete tips die je helpen om een meningsverschil om te zetten in een constructief debat. Hij leert je niet enkel hoe je de ander kan overtuigen maar ook hoe je samen op zoek kan gaan naar de best mogelijke oplossing. Iedereen draagt oogkleppen. In een goed debat slagen we erin om elkaars oogkleppen af te zetten.

Wat doe je eraan? Tijdens de workshop geeft Ruben Mersch je concrete oefeningen om je vaardigheid uit te testen om een meningsverschil om te zetten in een constructief debat. Iedereen draagt oogkleppen. In de workshop oefenen we om elkaars oogkleppen af te zetten.

Van mening verschillen, een handleiding voor leerkrachten

Overheid, Samenleven, Diversiteit, Globalisering, Creativiteit, Innovatie, Trends, Filosofie, Spiritualiteit, Religie , Jongeren, Onderwijs, Opvoeding, Pedagogie, Psychologie, Wetenschap

Over vluchtelingen of kernenergie, over de hoofddoek, #metoo of zwarte piet. Echt eenvoudig is het niet, van mening verschillen. En het lijkt wel alsof het steeds moeilijker wordt. Als je in jouw klas een gesprek wil aangaan over een van deze thema’s is de kans groot dat er twee kampen ontstaan. Twee kampen die geen duimbreed willen toegeven en weigeren naar elkaar te luisteren.

Wat doe je eraan? Ruben Mersch doorzocht de wetenschappelijke literatuur en verzamelde concrete tips om een klasgesprek over moeilijkere onderwerpen toch in goede banen te leiden. Tijdens deze lezing leert hij je hoe je een meningsverschil om kan zetten in een constructief debat.

Waarom iedereen altijd gelijk heeft.

Creativiteit, Innovatie, Trends, Filosofie, Spiritualiteit, Religie , Gedurfd, Onderwijs, Opvoeding, Pedagogie, Inspirerend, Psychologie, Research

Waarom ontstaan er, of het nu gaat over de veiligheid van pesticiden, de opwarming van het klimaat of de rol van de islam in de aanslagen, zo vaak twee kampen die er beiden van overtuigd zijn dat de feiten, en de wetenschap, hen gelijk geven? Waarom gebruiken we feiten zo vaak niet als manier om meer inzicht te verwerven, maar wel als munitie om onze tegenstanders te verslaan? Tijdens deze lezing probeert Ruben Mersch deze vragen te beantwoorden. Daarbij verwijst hij gretig naar de nieuwste inzichten van psychologen, antropologen, biologen, filosofen en een achttiende-eeuwse predikant met een voorliefde voor biljart. Hij komt tot een ontnuchterende conclusie: niet onze ratio, maar wel onze emoties zijn heer en meester over ons denken. Maar er is ook hoop. Zelfs als mensen diep ingegraven zitten in de loopgraven van hun eigen gelijk, zijn er toch nog manieren om hen te bereiken.

Duur: 30 tot 90 minuten

Oogklepdenken / De Rationeelste Mens ter Wereld – de quiz

Creativiteit, Innovatie, Trends, Entertainment, Filosofie, Spiritualiteit, Religie , Persoonlijke Ontwikkeling, Psychologie, Inspirerend, Wetenschap, Biologie

Waarom zijn we allemaal idioten? En vooral: waarom moeten we het niet eeuwig en altijd blijven? Laat u verleiden om op zoek te gaan naar uw eigen innerlijke idioot. Verwacht geen academische uiteenzetting, wel een amusante tocht door een universum van herkenbare drogredenen, misvattingen, illusies en dwaalgedachten. Luisteren is leren, want er bestaat wel degelijk een manier om het onderscheid te maken tussen waarheid en onzin: denken. Denken doet namelijk geen pijn. Meer zelfs: een paar uurtjes denksport doen deugd en u kan een stuk wijzer naar huis.
Met veel gevoel voor ironie en een meeslepende blik van verwondering houdt Ruben Mersch de werkelijkheid tegen het licht. De werkelijkheid zoals we ze zien en zoals ze echt is. Deze lezing sluit aan bij het boek Oogklepdenken en bij zijn columns in De Standaard.
Over het boek Oogklepdenken zei Wouter Deprez: ‘Tijdens het lezen van dit boek ging er regelmatig een lichtje branden in diverse delen van mijn brein waar het tot dan toe altijd pikkedonker was geweest.’
Luister dus – wie weet wat er in uw brein gebeurt ...

Over hetzelfde thema kan Ruben Mersch ook geboekt worden met zijn quiz. Die komt inhoudelijk in grote lijnen overeen met de lezing maar de opbouw is anders: eerst 20 minuten quiz waarbij de deelnemers hun antwoorden invullen op een quizformulier en dan na een pauze (waarin Ruben Mersch uw resultaten verwerkt) een lezing van ongeveer een uur waar de deelnemers leren waarom ze massaal fout hebben geantwoord.

Duur: 60 tot 90 minuten

Veel ruis, weinig signaal: over de beperkingen van de wetenschap

Communicatie, Public Relations, Creativiteit, Innovatie, Trends, Entertainment, Filosofie, Spiritualiteit, Religie , Persoonlijke Ontwikkeling, Psychologie, Inspirerend, Wetenschap, Biologie

Veel mensen zien wetenschap als een ingewikkelde machine die eenvoudige, absolute waarheden produceert. Jammer genoeg is het net iets ingewikkelder dan dat. Ook in de wetenschap is zekerheid een zeldzaam goedje. Aan de hand van, onder andere, een zakje snoep, een paranormale octopus en een massagetafel geeft Ruben Mersch je meer inzicht in de werking van wetenschap en laat je inzien dat het de slechtste manier is om kennis te verwerven, buiten alle andere die we geprobeerd hebben.

Duur: 30 tot 60 minuten

“Ik kijk terug op een zeer geslaagd congres. Er waren ruim 200 bezoekers van wie we veel enthousiaste reacties hebben gekregen. De bijdrage van Ruben heeft hier zeker aan bijgedragen. Zijn presentatie was boeiend en zat goed in elkaar, met leuk beeldmateriaal. Het verhaal paste goed bij de andere presentaties die dag. Zelf zat ik voorin de zaal en kon dus goed zien hoe de aanwezigen van het begin tot het eind geboeid waren door de presentatie van Ruben. In het Q&A-gedeelte na afloop kwam hij improviserend ook heel sterk naar voren.”

Anita Pauw - Provincie Overijssel (Nederland)

“De voordracht van Ruben Mersch was uitstekend en voldeed perfect aan de verwachtingen. Hij is een zeer boeiende causeur. Ik kan hem alleen maar aanraden.”

Bruno Vandekerckhove - Belgian Knee Society
Schrijf een getuigenis
Voertalen
Engels, Nederlands