Chams Eddine Zaougui

Spreker
Scherpzinnig en helder – een medicijn tegen clichés en vooroordelen
Een duik in de geschiedenis, brandend actueel

Chams Eddine Zaougui (1978) heeft arabistiek gestudeerd in Gent en Caïro. Met een vlijmscherpe blik en een heldere pen analyseert hij het politieke leven in de Arabische wereld. In zijn onthullende boek ‘Dictators. Een Arabische geschiedenis’ ontrafelt hij minutieus hoe de Arabische machtskunstenaars het Midden-Oosten gevormd hebben tot wat het vandaag is. Zijn boeiende stukken – altijd voorbij het cliché en hokjesdenken – zijn te lezen in ‘De Standaard’, ‘Knack’, ‘NRC Handelsblad’, ‘de Volkskrant’, ‘De Groene Amsterdammer’ en ‘The New York Times’. Chams Eddine Zaougui is een van onze vooraanstaande pennen, die zijn publiek steeds weer boeit met scherpe inzichten en treffende analyses.

Van Tunesië naar Caïro

Elk jaar trok Chams Eddine Zaougui met zijn Tunesische vader en Belgische moeder in de zomer naar een klein dorp in de Tunesische woestijn, de geboorteplek van zijn vader. Daar hoorde hij voor het eerst verhalen over folteringen en arrestaties onder het regime van toenmalig president Ben Ali. Rond zijn dictatuur hing een waas van mysterie.

Later in Caïro, na 9/11, ervoer hij opnieuw die dreigende stilte, alsof het land in een politieke coma verkeerde. De Arabische wereld leek vastgeroest, de machtshebbers vastgekleefd aan het leiderschap. Er rezen steeds meer vragen. Chams Eddine in De Morgen: “Komt daar nog bij dat ik in die jaren erg op zoek was naar mezelf. Ik was als Belg opgegroeid, ben naar een katholieke school gegaan. Maar de cultuur van mijn vader kreeg ik maar niet scherp. Het was een frustratie die ik van kinds af meedroeg.”

De Arabische Lente

Na de Arabische Lente in 2010-2011 ging hij zelf op onderzoek uit. “Die revoluties maakten veel in mij los. Ik bleef een Belg, maar plots werd de Arabier in mij wakker. Ineens bleek dat die regio toch een politieke polsslag had. Ik begon artikels te schrijven voor ‘De Standaard’.”
De zoektocht mondde uit in ‘Dictators. Een Arabische geschiedenis’. Twee jaar lang probeerde Chams Eddine in het hoofd te kijken van Arabische dictators als Kadhafi, Hoessein, Nasser ... Hij zag dat het helemaal geen psychopaten waren, maar wel geraffineerde machtskunstenaars die allerlei trucs toepasten om aan het bewind te blijven. Met grote beloftes en kleine beloningen wisten ze de gewone man aan zich te binden. Argeloos verkochten de burgers zo hun ziel aan de duivel.
De Arabische dictaturen hebben diepe wonden geslagen. “Als we die samenlevingen willen genezen, moeten we goed weten welke microben die leiders er jarenlang toegediend hebben.”

Wij herhalen de geschiedenis

Chams Eddine Zaougui kijkt ook verder dan het Midden-Oosten. De Arabische wereld heeft geen patent op de uitvinding van de dictatuur. Caligula, Napoleon, Hitler, Stalin ... ook zij hebben een vernietigend spoor doorheen de geschiedenis getrokken. “De geschiedenis herhaalt zich, zegt men. Ik geloof dat niet. Mensen herhalen de geschiedenis. Maar we zijn niet gedoemd om alsmaar in dezelfde val te trappen. Hoe vaker we ons bewust zijn van de aantrekkingskracht van zelfverzekerde en bazige leiders zoals Trump, Ergodan, Orban en Poetin, hoe kleiner de kans dat autocraten opnieuw aan de macht komen.”

In twee boeiende en razend actuele keynotes neemt Chams Eddine Zaougui u mee in de geschiedenis om de actualiteit van vandaag beter te begrijpen.

Dictators. Een Arabische geschiedenis

Samenleving & politiek, België, Europa, Recht, Justitie, Politie, Diversiteit, Overheid, Samenleven, Filosofie, Spiritualiteit, Religie , Geschiedenis, Europa, Midden-Oosten, Wereld, Inspirerend, Media

Sinds het uitbreken van de Arabische opstanden in 2011 gaat het van kwaad tot erger in de regio. Syrië, Irak, Libië en Jemen zijn veranderd in een lappendeken van rivaliserende groeperingen. Militant jihadisme heeft zich als een taaie tumor in het Midden-Oosten genesteld. Honderdduizenden burgers zijn gestorven, miljoenen mensen zijn op de vlucht.
Arabische dictators hadden hiervoor gewaarschuwd: zonder hun harde hand zou chaos heersen. Chams Eddine Zaougui haalt die stelling onderuit. Zij hebben namelijk zelf jarenlang een sociaal en politiek mijnenveld gecreëerd, waar democratie moeilijk kan gedijen.
Zijn verhaal maakt je niet alleen vertrouwd met de sluwe werkwijze van tirannieke Arabische leiders, het werpt ook een onthullend licht op het tijdloze en universele fenomeen van dictatuur.

Waarom we van Darth Vader houden. Onze liefde voor dictators.

Samenleving & politiek, Europa, Recht, Justitie, Politie, Overheid, Samenleven, Veiligheid, Communicatie, Public Relations, Filosofie, Spiritualiteit, Religie , Geschiedenis, Europa, Midden-Oosten, Wereld, Inspirerend, Media

Dictators doen het goed tegenwoordig. De dictatuur is een van de meest gehate en tegelijk meest duurzame politieke systemen ter wereld. We beschimpen die dictators graag als ‘geestesziek’, ‘monsterlijk’ of ‘krankzinnig’. Door dictators te demoniseren versluieren we iets wat ons goed uitkomt: dat we zelf een aandeel hebben in het succes van dictaturen. Hitler, Stalin en Nasser zijn geen tragische bedrijfsongevallen van de geschiedenis – het zijn leiders die in het begin immens populair waren. Waarom zoeken mensen hun heil bij een dictator?
Ook nu zijn het vruchtbare tijden voor autocratische leiders. Daarom is de liberale democratie, waar we zo vaak over klagen, zo waardevol. Een democratie is een controlemechanisme, want macht corrumpeert en macht verblindt. Daarom zijn we beter op onze hoede voor Darth Vader ...

Chams kwam met een zeer helder betoog over het verloop van revoluties tegenover dictators in het Midden-Oosten. Zijn spraakvaardigheid was van hoog niveau en hij hield het publiek in zijn greep, ondanks dat de ruimte nogal gehorig was soms.

Bart Berlee - Spectrum SP&C Wageningen

“De stem van Zaougui als columnist in het debat over de evoluties in de Arabische wereld apprecieer ik al jaren. Met zijn boek ‘Dictators’ levert hij een onmisbare bijdrage tot het begrijpen van wat er gebeurt. Het is een medicijn tegen instantmeninkjes, van het niveau ‘zie je wel’, tegen de veralgemeningen over ‘de moslim’, ‘de Arabier’. De recente geschiedenis in de regio laat zich maar begrijpen in het bredere perspectief van revoluties, onderdrukking en menselijk gedrag.”

Rudi Vranckx - auteur en VRT journalist

“Zaougui is een van de verstandigste mensen die ik ken als het gaat om écht te begrijpen wat er in de Arabische wereld speelt.”

David Van Reybrouck - auteur en historicus

“Met pakkende voorbeelden over gewone mensen laat Zaougui zien wat Arabische dictators allemaal doen om de macht te behouden en wat dit betekent voor hun onderdanen. Lees zijn boek ‘Dictators’ en je snapt niet alleen waarom zoveel Arabieren in opstand zijn gekomen, maar ook waarom die opstanden mislukken.” –

Joris Luyendijk - auteur en journalist
Schrijf een getuigenis
Voertalen
Nederlands